Tác hại của hành vi gian lận BCTC

Theo Elliot và Willingham (1980), “Hành vi gian lận BCTC là hành vi gian lận có chủ ý được thực hiện bởi nhà quản lý gây tổn hại tới tất cả những chủ thể sử dụng BCTC thông qua việc trình bày sai lệch trọng yếu các thông tin trên BCTC”. Các chủ thể ở đây bao gồm bản thân CTNY, nhà đầu tư, người cho vay, cơ quan thuế và các cơ quan liên quan.

Trước hết, đối với CTNY. Nếu các CTNY có hành vi gian lận BCTC bị phát  hiện sẽ phải gánh chịu những hậu quả nghiêm trọng khác như bị phá sản, uy tín của CTNY bị giảm sút nghiêm trọng. Cụ thể, Ban lãnh đạo và những người trực tiếp liên quan lập BCTC của CTNY phải chịu trách nhiệm trực tiếp và gián tiếp về hành chính  và hình sự (có thể bồi thường, hầu tòa và ngồi tù) về hành vi gian lận, thậm chí chấm dứt hoạt động nghề nghiệp liên quan kế toán và tài chính. Các bài học kinh nghiệm từ các vụ bê bối trong gian lận BCTC như Enron, WorlCom,… là những minh họa điển hình về sự sụp đổ của các tập đoàn kinh tế lớn và thiệt hại nặng nề đối với nền kinh tế. Trong nền kinh tế hiện đại, các tập đoàn kinh tế hoạt động đều có sự gắn kết chặt chẽ với nhau trong hệ thống mạng lưới tài chính quốc gia và toàn cầu. Do đó, sự sụp đổ    của một tập đoàn kinh tế có thể dẫn đến sụp đổ toàn bộ hệ thống tài chính quốc gia và thế giới. Hậu quả của hành vi gian lận BCTC có thể phá hủy hoàn toàn thành tựu phát triển lâu dài của công ty bị cáo buộc gian lận đã gây dựng và làm chậm đi sự phát triển của các hệ thống tài chính quốc gia và thế giới.

Đối với nhà đầu tư, hiệu quả sử  dụng vốn được quan tâm nhiều  nhất. Khi  BCTC bị gian lận số liệu một cách có chủ đích sẽ dẫn việc nhà đầu tư kỳ vọng quá cao hoặc quá thấp vào CTNY, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng sinh lời của vốn thậm chí làm mất vốn bỏ ra. BCTC gian lận không chỉ gây thiệt hại tài sản cho nhà đầu tư mà  còn làm mất đi niềm tin của nhà đầu tư vào thị trường vốn và độ tin cậy của các thông  tin tài chính.  Khi các nhà đầu tư e ngại,  doanh nghiệp không thể huy động vốn trực  tiếp mà phải qua các kênh trung gian, dẫn đến chi phí huy động lớn hơn,  làm ảnh  hưởng đến tăng trưởng doanh nghiệp nói riêng và phát triển  kinh tế quốc  gia nói  chung, (Well, 2013).

Đối với người cho vay đặc biệt là các tổ chức tín dụng như ngân hàng sẽ gặp   rủi ro khi cho vay các doanh nghiệp có hành vi gian lận BCTC. Trong trường hợp  doanh nghiệp mất khả năng thanh toán nợ dẫn đến tình trạng nợ xấu tồn đọng trong    các ngân hàng, ảnh hưởng đến toàn bộ hệ thống ngân hàng nói chung, làm giảm tăng trưởng kinh tế quốc gia.

Đối cơ quan thuế và các cơ quan liên quan: Gian lận, thao túng BCTC làm giảm số thuế phải nộp gây thất thoát thuế và làm giảm thu ngân sách, ảnh hưởng xấu đến  tăng trưởng và thịnh vượng của quốc gia. Đồng thời gian lận đòi hỏi nhà nước và pháp luật cần có những quy định mới với mức độ can thiệp và kiểm soát cao hơn.

Chia sẻ bài này với bạn bè

Bình luận