Thành phần “tẩy chay”

Thành phần với tên gọi “tẩy chay” thể hiện những tuyên bố của người tiêu tiêu dùng về hành vi của họ với hàng hóa xuất xứ TQ. Thành phần này được tách thành ba phân nhóm, nhóm thể hiện hành động đã xảy ra trong quá khứ được đặt tên “đã từng tẩy chay”, nhóm “đang/sở hữu ý định tẩy chay” và nhóm sở hữu “xúc cảm tiêu cực”.

Thành phần “đã từng tẩy chay” mô tả lời tuyên bố của người tiêu tiêu dùng thể hiện hành vi từ chối tiêu tiêu dùng hàng hóa TQ trong quá khứ gắn liền với một mốc thời kì nào đó. Ví dụ., những bình luận của những người tham gia mạng như sau:

Ko phải là hiện nay mà từ lâu tôi đã ko tậu ko tiêu dùng hàng TQ rồi” (ID217, bình luận).

Tôi rất ghét người Việt tiêu dùng hàng sở hữu xuất xứ từ TQ, người yêu nước hãy tẩy chay hàng xuất xứ từ TQ. Khoảng 20 năm nay tôi tẩy chay ko tậu một hàng nào xuất xứ từ TQ” (ID51, bình luận).

Thành phần “đang/sở hữu ý định tẩy chay” thể hiện hành vi tẩy chay của người tiêu tiêu dùng ở thời khắc họ đang nói hoặc trong tương lai. Ví dụ: “[…] Bản thân Tôi lúc nhìn thấy bất kỳ hàng hóa gì sở hữu chữ Made in China đều đặt xuống ko tậu. Tôi ko sở hữu thiện cảm với hàng hóa TQ […]” (ID52, bình luận).

Thành phần “xúc cảm tiêu cực” đối với hàng xuất xứ TQ được biểu hiện qua những từ khóa sợ, ko sở hữu thiện cảm, ác cảm.

So sánh với những nghiên cứu trước, nội dung của thành phần “tẩy chay” tương tự như nội dung của những khái niệm nghiên cứu đã từng được những tác ví thử Harmeling và cùng sự. (2015), Klein và cùng sự. (1998) sử dụng. Những từ khóa thu thập được cho thành phần này được minh họa ở bảng 3.4. Qua bảng mô tả này, sở hữu thể thấy nội dung thang đo của Klein và cùng sự. (1998) thiên về sự sẵn lòng tẩy chay mặc dù những phát biểu ko nói trực tiếp tới từ tẩy chay như biểu hiện của người tiêu tiêu dùng Việt Nam qua những ý kiến của họ về hàng hóa TQ. Phân tích nội dung thang đo của nhóm Klein cho thấy những phát biểu vừa thể hiện hành động đã xảy ra trong quá khứ (vd., “Tôi đã cảm thấy xấu hổ lúc tậu hàng Nhật”). Vừa thể hiện hành động đang xảy ra ở hiện tại (vd., “Tôi ko thích ý tưởng sở hữu hàng hóa của Nhật”) và cả ý định ở tương lai (vd., “Nếu hai sản phẩm cùng chất lượng, một sản phẩm của Nhật, sản phẩm còn lại của TQ. Tôi sẽ trả hơn 10% để tậu sản phẩm TQ”). Những phát biểu trong thang đo của nhóm tác giả vừa thể hiện nội dung liên quan tới xúc cảm (xấu hổ, ko thích) của người tiêu tiêu dùng, vừa thể hiện hành vi (lảng tránh, lựa chọn).

Đối với bối cảnh Việt Nam, nghiên cứu này chưa phát hiện ra xúc cảm “xấu hổ” qua những ý kiến của người tiêu tiêu dùng nhưng phát hiện ra người tiêu tiêu dùng Việt Nam “sợ” hàng TQ. Lý do này liên quan tới việc thẩm định chất lượng hàng TQ của người tiêu tiêu dùng. Ngoài ra, người tiêu tiêu dùng còn cảm thấy “ko sở hữu thiện cảm” và “ác cảm”, so sánh nghiên cứu của nhóm Klein thì sở hữu thể xem hai trạng thái xúc cảm này diễn tả những mức độ khác nhau của xúc cảm “ko thích” trong phát biểu (“Tôi ko thích ý tưởng sở hữu hàng hóa của Nhật”). Thang đo của Harmeling và cùng sự. (2015) được những tác giả điều chỉnh từ thang đo của Klein và cùng sự. (1998) nghiêng về sự lảng tránh sản phẩm  nên được nhóm tác giả đặt tên là “lảng tránh sản phẩm” nhưng bản tính cũng đều là thể hiện dự kiến, sự sẵn lòng tẩy chay của người tiêu tiêu dùng.

Lập luận của nhóm Harmeling cho những nội dung đo lường này là do người tiêu tiêu dùng sở hữu xúc cảm lo lắng, hoang mang và sợ lúc họ thẩm định những biến cố do đó họ sẽ lảng tránh sản phẩm do quốc gia gây ra biến cố sản xuất. Những phát biểu của “lảng tránh sản phẩm” ko bao gồm những nội dung xúc cảm mà chỉ sở hữu những nội dung liên quan tới hành vi né tránh, lảng tránh.

Nội dung khái niệm sẵn lòng tẩy chay của Klein và cùng sự. (1998) cũng sở hữu phát biểu tương tự “Bất cứ lúc nào sở hữu thể, Tôi tránh tậu sản phẩm của Nhật”.

Kết quả nghiên cứu định tính cũng phát hiện nội dung thể hiện xúc cảm lảng tránh của một cư dân mạng:

“Em và nhiều bạn bè đã từ lâu tẩy chay hàng TQ rồi. Kể cả hàng sở hữu nhãn mác của Nhật, Châu Âu mà cứ made in china là bọn em tránh xa” (ID65, bình luận).

Từ phân tích trên, nhất quán với mục tiêu từ ban sơ là xem xét biến phụ thuộc chính “sự sẵn lòng tẩy chay” hàng hóa TQ của người tiêu tiêu dùng, nghiên cứu này đề xuất sử dụng lại những nội dung đo lường của Klein và cùng sự. (1998).

Rate this post

Bình luận